Nin — Chorwackie Miasto Królów z Kosmicznym Rodowodem

W 1996 dwóch astronomów z obserwatorium w miejscowości Višnjan na Istrii odkryli asteroidę, której nadali nazwę Aenona – imię najstarszego chorwackiego królewskiego miasta Nin.

Już w IX w. p.n.e. było ono mocnym ośrodkiem żeglugi i handlu oraz ważnym portem na wschodnim wybrzeżu Adriatyku, założonym przez iliryjskie plemię Liburnów pod nazwą Aenona.

Nin jest nieziemski nie tylko jako ciało niebieskie ale również ze względu na swoje walory historyczno-przyrodnicze.

Symbol Ninu

Już dojeżdżając do miasta naszym oczom ukazuje się perełka architektury, jego symbol stanowiący zapowiedź cudownej przygody z historią jaka czeka na nas tutaj dosłownie na każdym kroku. Na niewielkim wzniesieniu pośrodku rozległej równiny Prahulje, wznosi się wczesnoromański kościół św. Mikołaja, pochodzący z przełomu XI i XII w. Przypomina on miniaturową twierdzę i rzeczywiście w XVI-XVII w., czasach najazdów tureckich, dobudowano zwieńczenie obronne a obiekt służył jako punkt zwiadowczy.

Świątynia ma 5,9 m długości, 5,7 m szerokości, 6 m wysokości oraz ściany grubości 50 cm. Mimo swoich niepozornych rozmiarów stanowiła ważny obiekt koronacyjny chorwackich królów. To tutaj każdy z 7 nowokoronowanych w Ninie władców przedstawiał się narodowi.

Ponoć pod powierzchnią ziemi Prahuljskiego wzniesienia znajdują się nie zbadane po dziś groby.

Stare miasto

Dzisiejsza ninska starówka położona jest na wyspie i na jej teren można dostać się tylko jednym z kamiennych mostów (z XVI w.). Głównego wejścia do miasta strzeże posąg kneza Branimira. Kiedy przekroczysz jego antyczne bramy (XVI-XVIII w.) zaczyna działać magia tego miejsca, historia przeplata się z teraźniejszością.

Pijesz kawę wśród fragmentów budowli sprzed tysiąca lat, jesz obiad przy murach świątyni rzymskiej, odpoczywasz na łące poprzecinanej zarysami ścian antycznych domostw, spacerujesz w miejscu gdzie koronowano chorwackich królów.

Życie codzienne toczy się w antycznej, wczesnochrześcijańskiej i średniowiecznej scenerii.

Najlepszym przykładem są pozostałości kolumny korynckiej na placu Višeslava, które dzisiejsi mieszkańcy wykorzystują jako postument dla posągu Matki Boskiej podczas corocznej procesji. Złożone na nim kwiaty, pobłogosławione mają ponoć cudowną moc.

Miasto kościołów

Nin to miasto kościołów, z których część już nie istnieje, ale których liczne cenne przedmioty wyposażenia zachowały się w kolekcji sztuki kościelnej Złoto i srebro miasta Nin, eksponowanej w pomieszczeniach przy kościele parafialnym świętego Anzelma. Do najciekawszych należą pierścień Papieża Piusa II z XV w. czy Judaszowy srebrnik, jeden z 16 egzemplarzy ewidencjonowanych w Europie.

Kościół parafialny św. Anzelma, za czasów królów zwany ninską katedrą, pochodzi z VI w. W tutejszej kaplicy znajduje się figura czczonej w Ninie Matki Boskiej z dzieciątkiem (Gospa od Zečeva). Co roku 5 maja i 5 sierpnia odbywają się procesje na pobliskie Zečevo, które podczas przypływu jest wyspą a podczas odpływu łączy się wąskim przejściem z lądem.

Warto obejrzeć i odrestaurowany kościół świętego Ambrożego z XIII w. z elementami romańsko-gotyckimi, malowniczo położony w pobliżu Górnej bramy miejskiej.

Najmniejsza katedra na świecie

Jednak niekwestionowaną zabytkową perłą jest przedromański Kościół św. Krzyża zwany potocznie najmniejszą katedrą na świecie. To najcenniejszy zachowany zabytek starochorwackiego budownictwa sakralnego. Wybudowano go w IX w. na ruinach antycznych domostw, których pozostałości są widoczne wokół budowli. Jest to jedyny sakralny obiekt w Ninie, który został zachowany w nienaruszonym stanie od momentu swojego powstania do dzisiaj.

W czasach chorwackich władców pełnił funkcję kaplicy przy pobliskim dworze, wokół której odkryto wiele średniowiecznych grobów.

Zbudowany na planie krzyża, zwieńczony kopułą ma długość 7,8 m szerokość 7,6 m wysokość 8,2 m i grubość murów 57 cm.

Kościół dzięki położeniu owalnych okien i kąta pod którym pada światło jest swoistym kalendarzem i zegarem słonecznym pokazującym dokładne daty przesilenia letniego i zimowego oraz równonocy. Niektórzy porównują go ze Stonehenge.

Począwszy od 2009 roku, pierwszego dnia lata odbywa się tutaj Festiwal Słońca i Światła.

Rzymskie ruiny

W epoce przedchrześcijańskiej w Ninie czczono innych bogów. W samym centrum miasta, w miejscu dawnego forum rzymskiego znajdują się pozostałości monumentalnej świątyni, największej (33 m x 23,5 m) na wschodnim wybrzeżu Adriatyku. Datowana jest na drugą połowę I wieku n.e., czasy cesarza Vespazjana (69–79 n.e.). Na ruinach świątyni możemy zobaczyć kolumnę koryncką w oryginalnej wysokości 17 m. W części miasta zwanej Banovac odnaleziono natomiast pozostałości wielkiej rzymskiej willi Urbane (17 m x 30 m). Zachowały się tutaj rzadkie mozaiki podłogowe z II w n.e. z motywami geometrycznymi, zwierzęcymi i roślinnymi.

Ciekawostką jest, że na północny wschód od Ninu, w miejscowości Grbe znajduje się kamienna budowla, którą turyści biorą za rzymski łuk triumfalny. Nie są to jednak antyczne ruiny a monumentalna brama do dawnej fabryki tytoniu, na pozostałościach której rozwinęła się dzisiejsza miejscowość.

Natomiast liczne artefakty z okresu prehistorycznego, rzymskiego, starochrześcijańskiego i starochorwackiego możemy podziwiać w Muzeum Ninskich Antyków w Ninie (jest to Wydział Muzeum Archeologicznego w Zadarze).

W siedmiu salach wystawowych przedstawiono przedmioty dokumentujące najważniejsze okresy historyczne rozwoju miasta, rekonstrukcje, makiety, fotografie, plany.

Najcenniejsze z nich to:

• dwa oryginalne starochorwackie statki z XI w. Condura Croatica
• replika części statku Serilia Liburnica z I w.
• kopia chrzcielnicy kneza Višeslava (pierwszy chorwacki knez, który panował około 800 roku n.e.) – doskonały przykład wyposażenia kościoła z czasów chrystianizacji Chorwatów. (Oryginał przechowywany jest w Muzeum chorwackich zabytków archeologicznych w Splicie.)

Condura Croatica

Historia i dzieje Ninu, rozwój miasta są nieodłącznie związane z długą tradycją żeglarską. Potwierdzają ją pozostałości statków Condura odnalezionych na wejściu do ninskiego portu w 1966 roku. Po wydobyciu w 1974 jednostki trafiły do Zadaru gdzie rozpoczęto ich odsalanie, konserwację i restaurację.

Pozostałości samego antycznego portu (I w. p.n.e.) znajdują się w morzu w dzisiejszej miejscowości Zaton, przed przylądkiem Kremenjača i są nadal przedmiotem badań archeologów podwodnych.

Odkryte statki pływały po morzach z końcem XI w. i na początku XII w. To najprawdopodobniej o nich mówi cesarz Konstantyn Porfirogeneta kiedy wspomina starochorwacką marynarkę wojenną w liczbie 80 jednostek. Z tego powodu otrzymały one nazwę Condura Croatica.

Interesujący jest fakt, iż statki te były najmniejszymi i najśmiercionośniejszymi jednostkami wojennymi w historii świata. Miały 7-8 m, były wąskie i budowane klasyczną metodą żebrową z poszyciem kadłuba łączonym drewnianymi i żelaznymi gwoździami. Posiadały żagiel. Wykorzystywano je jako szybkie statki na wiosła.

Zapiski historyczne podają, że za czasów króla Krešimira IV Chorwacja posiadała nawet 20 tysięcy wioślarzy na kondurach, a do dyspozycji króla Tomislava tylko w samym Ninie pozostawało 15 000 wioślarzy.

Miejscowość ma obecnie 2700 mieszkańców (wg spisu z 2011) można sobie zatem wyobrazić jak wielką metropolią był w średniowieczu.

Odnaleziona Condura Croatica dzisiaj znajduje się w specjalnym pawilonie muzeum w Ninie, a jej replikę można obejrzeć w morzu obok Dolnego Mostu miejskiego.

Sól cenniejsza niż złoto

Bogactwo i dobrobyt ninskiego regionu miały źródło w wytwórstwie soli, która w czasach prehistorycznych i antycznych była na wagę złota. Dawną metodę produkcji zachowano do dziś a jej tajniki możemy odkrywać w Muzeum soli. Ninskie saliny wykorzystują przyrodnicze mocne strony tych terenów: dużo dni słonecznych, wiatry, położenie geograficzne. W płytkich basenach ewaporacyjnych pooddzielanych groblami woda morska paruje zostawiając na dnie bogatą w składniki mineralne sól z dużą zawartością jodu (zasługa alg). Zbiera się ją tylko ręcznie. Dzięki temu sól z Ninu jest jedną z najlepszych jakościowo na świecie. Najcenniejszym jej rodzajem jest tak zwany kwiat soli – delikatny, zdrowy i niezwykle ceniony. Powstaje tylko w określonych warunkach, kiedy na lustrze wody tworzy się cieniutka warstwa kryształków przypominających płatki śniegu. Ten solny kawior stanowi niewielką część produkcji i osiąga znacznie wyższą cenę.

Ten niezwykły rarytas oraz inne suweniry takie jak różne rodzaje soli jadalnych i kąpielowych, czekolady i ciastka z solą można zakupić w Muzeum soli.

Unikatowy ekosystem

Saliny tworzą również unikatowy ekosystem. Niezwykłe warunki przyrodnicze, które charakteryzuje rodzaj podłoża, zasolenie, sztuczne baseny, płytka laguna i specyfika roślin, które tutaj rosną stworzyły środowisko ekstremalne ale bogate w wiele gatunków zwierząt przystosowanych do życia na tych terenach.

Obszary podmokłe (a saliny to przykład sztucznego obszaru podmokłego) są ważne z punktu widzenia ochrony gatunków rzadkich i zagrożonych, szczególnie ptactwa. W Ninie można obserwować ponad 250 gatunków, w tym czaple i kormorany. Jest to siedlisko endemicznego gatunku Vlastelica (ptak o czarnych skrzydłach i grzbiecie oraz białym podbrzuszu i szyi, w lecie pływa z młodymi po salinach).

Oprócz stworzonych ludzką ręką basenów ewaporacyjnych w lagunie ninskiej naturalnie uformowały się bardzo rzadkie siedliska objęte ochroną – żyzne muliste lub piaszczyste nabrzeża z obszarami podmokłymi i bagnistymi oraz piaszczyste wydmy z bardzo ubogą szatą roślinną.

Riwiera Ninska – największy obszar plaż piaszczystych w Chorwacji

Obszar piaszczystego wybrzeża w okolicach Ninu liczy sobie nieprzerwanie aż 8 km i jest szczególnie ceniony przez rodziny z małymi dziećmi oraz miłośników surfingu.

Największa i najbardziej znana jest Kraljičina plaža, która nazwę otrzymała od małżonki pierwszego chorwackiego króla Tomislava. Była ona zachwycona tym miejscem i przy każdej okazji spędzała tutaj czas z rodziną. Ogromna płytka zatoka, z piaskiem w wodzie i ciepłą wodą stanowi bezpieczne miejsce do zabaw i pływania dla najmłodszych. Plaża jest zagospodarowana, znajdują się na niej parasole zacieniające, leżaki do wypożyczenia, ubikacje, przebieralnie oraz obiekty gastronomiczne.

Zajmuje ona wysokie miejsce na liście najpiękniejszych plaż świata amerykańskiego Travel Channel.

Inne atrakcyjne ninskie plaże to Ždrijac, Prodorica, Bilotinjak oraz Zaton Holiday Resort.

Plaża resortu turystycznego w Zatonie, odznaczona Niebieską Flagą za jakość, oferuje całe spektrum atrakcji dla dzieci i dorosłych, park wodny, baseny, nurkowanie, pływanie na desce SUP, loty na spadochronie za motorówką itp. Wstęp dla odwiedzających, którzy nie są gośćmi resortu jest płatny.

Raj dla surferów i miłośników aktywnego wypoczynku

Wiatry laguny ninskiej zapewniają idealne warunki do uprawiania surfingu, a dni bezwietrzne należą tu do rzadkości. Miłośnicy pływania na desce lub kitesurfingu będą zachwyceni malowniczą scenerią do uprawiania tych sportów zawieszoną pomiędzy zabytkowym starym miastem a skalistym Pagiem, z widokiem na stoki masywu Velebitu. Na tutejszych plażach ulokowano wypożyczalnie sprzętu i punkty szkoleniowe, w których każdy może rozpocząć przygodę ze sportem pod okiem instruktora.

W okolicy Ninu dostępnych jest aż 110 km oznaczonych tras rowerowych. Jest to świetny sposób aktywnego przemieszczania się między kolejnymi atrakcjami przyrodniczymi i historycznymi.

Plaże i okoliczne tereny można podziwiać również z końskiego grzbietu. Dla chętnych przygotowano propozycje jazdy rekreacyjnej w terenie, nauki jazdy konnej czy jazdy na kucykach dla dzieci.

W resorcie turystycznym Holiday Village Zaton znajdziemy bogatą ofertę sportowo-rekreacyjną – korty tenisowe, boisko do siatkówki, kręgle, tenis stołowy, mini-golf.

Lecznicze błota – tu leczy przyroda

Peloid to błoto lecznicze odkryte na terenach w pobliżu Kraljičinej plaży. Już ponad 40 lat jest ono wykorzystywane do leczenia różnych dolegliwości takich jak reumatyzm, deformacje kręgosłupa, problemy układu lokomotorycznego, płodność u kobiet, choroby skóry.

Terapie powinny odbywać się pod nadzorem i z częstotliwością zaleconą przez lekarza. Przeważnie trwają one 10-20 dni i obejmują okładanie błotem, następnie opalanie na plaży i zmywanie wysuszonej warstwy peloidu w ciepłym morzu. Te niecodzienne „zabiegi” przeprowadza się w lipcu i sierpniu o poranku.

Ninskie błota wykorzystywano jednak już za czasów rzymskich. Mniema się, że na tych terenach w dawnych czasach musiały znajdować się termy. Świadczą o tym odnalezione tutaj tegule – okrągłe cegły służące do ogrzewania powietrza w tego typu obiektach.

W przyszłości w planach jest budowa kompleksu rehabilitacyjno-leczniczego wykorzystującego peloid.

Śródziemnomorska kuchnia

Po dniu pełnym wrażeń warto posilić się w jednej z ninskich restauracji serwujących przysmaki lokalnej kuchni śródziemnomorskiej. Niektóre z tych obiektów, oprócz atrakcji gastronomicznych oferują i te natury estetycznej. Na przykład Konoba Stara Kužina posiada piękny ogródek i położona jest przy samej świątyni rzymskiej. Na przystawkę warto zamówić šokol – wyjątkowy ninski przysmak.

Ninska Šokolijada

Šokol można spróbować w wielu obiektach gastronomicznych ale jeśli będziecie w okolicy w lipcu to warto wziąć udział w organizowanej co roku Šokolijadzie – konkursie, który przyciąga największych mistrzów kuchni w tej dziedzinie.

Na początku roku między uczestników dzieli się mięso potrzebne do przygotowania tego przysmaku. Przez 6-7 miesięcy przygotowują oni najlepszą jakościowo wieprzowinę według własnych receptur. Na początku mięso pozostawia się na kilka dni w morskiej soli, następnie moczy w gotowanym czerwonym winie i dodaje różnorodne przyprawy, potem wędzi w dymie i suszy na wietrze bura. Uczestnicy konkursu nigdy jednak nie zdradzają całego przepisu na przygotowanie najlepszej wędliny. Receptura przenoszona jest w obrębie rodziny tylko w przekazie ustnym. Dlatego wygrana na ninskiej šokolijadi to rzecz prestiżu.

Pierwszy chorwacki gin i ekskluzywne wysokoprocentowe trunki

Doświadczenie i pasja doprowadziły również do powstania innych delicji, z których słynie okolica Ninu. W pobliskim Zatonie znajduje się destylarnia Mashtel. To dzieło dwojga przyjaciół i chociaż niewielka zdołała zyskać międzynarodowy rozgłos. Jak uzyskać najlepsze rakije właściciele uczyli się w Serbii, w najlepszych destylarniach i u znanych specjalistów w tej dziedzinie. W końcu założyli własną działalność i zainwestowali w najdoskonalszą maszynę do destylacji firmy Arnold Holstein.

Stawiając na najwyższą jakość i ciągle udoskonalając receptury otrzymali gamę produktów, które dzisiaj znajdują się w menu kilku restauracji z gwiazdką Michelin, goszczą na stołach Kancelarii prezydenta Chorwacji czy zamawiane są jako luksusowe prezenty w firmach i przez osoby prywatne z kraju i zagranicy.

Według własnych receptur przygotowują 8 rodzajów rakiji (np. mandarynkowa, melonowa), 4 likiery (owoce drzewa chlebowego, wiśnia maraska, jabłkowy, figowy) i Gin Puro – pierwszy chorwacki gin (na bazie grappy).

Rakije produkowane są z własnych win z Iloka. Smak otrzymuje się specjalną metodą moczenia owoców w alkoholu.

Mashtel w swojej siedzibie w Zatonie prowadzi degustacje własnych alkoholi (cena ok. 50 EUR) z przystawką z lokalnych produktów.

Kraljevski Vinogradi – winnica z widokiem na morze

W okolicy Ninu, na wzgórzach ponad miejscowością Petrčane znajduje się wyjątkowa winnica z pięknym widokiem na morze i okoliczne wyspy. Nazwa Kraljevski Vinogradi sugeruje, że tutejsze wina godne są samego króla. I rzeczywiście, doskonała jakość winogron i świetny smak wina są rezultatem specyficznego mikroklimatu i warunków przyrodniczych tego miejsca. Winna latorośl rośnie na kamienistym podłożu na nadmorskim stoku o południowo-zachodniej ekspozycji. Całodzienne bezpośrednie nasłonecznienie i stała cyrkulacja powietrza morskiego i górskiego (z Velebitu) tworzą warunki dość ekstremalne ale jednocześnie dogodne dla uprawy.

W tutejszej konobie można dobrze zjeść i degustować wina, takie jak Plavac mali, Muškat, Rose Scuro, Crljenak (stary chorwacki szczep z XV w.) czy Pošip (tradycja uprawy tego lokalnego dalmatyńskiego szczepu białej latorośli sięga czasów starożytnej Grecji).

Do szybkiego zobaczenia

Na koniec wróćmy do samego miasta Nin. Zachwycony długą historią i dawną świetnością miasta, bogatszy o tyle nowych doświadczeń, rozpieszczony łagodnością plaż i ciepłem morza z pewnością zapragniesz odwiedzić Nin ponownie. Nie masz pewności czy Ci się to uda? Odszukaj pomnik biskupa Grgura Ninskog dłuta rzeźbiarza Ivana Meštrovića.

Grgur Ninski to najbardziej znany z tutejszych biskupów, który był swoistym ambasadorem i wielkim promotorem pisma głagolicy i języka starochorwackiego. Głagolicą spisano najstarsze chorwackie księgi – zabytki piśmiennicze, będące dowodem na istnienie na tych ziemiach starodawnej kultury i tożsamości narodowej. Przykłady zapisów głagolickich (pochodzące z XX w.) można obejrzeć na pomniku kneza Branimira i pokrywie studni przed kościołem św. Anzelma.

A co ma pomnik Grgura do naszego pragnienia aby kiedyś ponownie znaleźć się w Ninie? Otóż miejscowi wierzą, że dotknięcie jego palca u nogi gwarantuje spełnienie każdego życzenia...

... a zatem do zobaczenia!

Nieruchomości CROWONDER położone w Ninie i najbliższej okolicy

Zapraszamy do naszych nieruchomości, położonych do kilku kilometrów od starego miasta Nin. Spędzając w nich wakacje będziecie mogli wygodnie i szybko dotrzeć do wszystkich atrakcji tego wyjątkowego regionu.

NIN – Willa z basenem Crowonder Amazing Time położona w pobliżu plaży Ždrijac.

NINSKI STANOVI – Dom z basenem Crowonder Nin Beauty, ok. 4 km od Ninu.

PRIVLAKA – kompleks czterech sąsiadujących ze sobą willi Nina, każda z prywatnym podgrzewanym basenem, oddalonych ok. 5 km od Ninu. Dostępne obiekty to Crowonder Villa Nina 1, Crowonder Villa Nina 3, Crowonder Villa Nina 4 i Crowonder Villa Nina 5.

PRIVLAKA – Crowonder Villa Countes z basenem, ok. 5 km od Ninu.

Obejrzyj również inne nasze nieruchomości o wysokim standardzie w miejscowości Privlaka, położone 7-9 km od miasteczka Nin.

VRSI MULO – Crowonder Vrsi Twin Villas z prywatnymi basenami, położone ok. 6 km od Ninu. Do dyspozycji gości są dwa bliźniacze obiekty z możliwością zamówienia posiłków – willa V1 oraz willa V2.

Zachęcamy również do zapoznania się z nieruchomościami jakie przygotowaliśmy dla naszych gości w miejscowości Petrčane, oddalonej ok. 8 km od Ninu.

Do zobaczenia na plażach ninskiej laguny!